Bởi: Financial Coach Đức Nguyễn Founder Học Viện Huấn Luyện Tài Chính FCI
Việc không tích cực dạy con về tài chính và ngừng chu cấp cho các con sau khi tốt nghiệp đại học tương đương với việc bỏ rơi con trong một môi trường hoàn toàn xa lạ về văn hóa, ngôn ngữ và luật pháp, trong khi lại kỳ vọng chúng thành công!
Hầu hết các bậc phụ huynh mong muốn con hạnh phúc, nhưng thường họ cố gắng đạt được điều này bằng cách cung cấp cho con về vật chất mà các con mong muốn. Tuy nhiên, đã có nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng hạnh phúc thực sự đến từ sự cống hiến, đạt được mục tiêu cá nhân và trải nghiệm sự thỏa mãn từ những nỗ lực đó. Để đạt được điều này, một yếu tố quan trọng là có nền tảng tài chính vững chắc. Tiền không phải là tất cả, nhưng để đạt được nhiều mục tiêu, chúng ta cần phải có tiền.
Và các bậc phụ huynh hiểu rằng thành công tài chính đó không phải chỉ là về việc để lại bao nhiêu tiền cho con, mà là về khả năng con có thể ra các quyết định tài chính đúng đắn trong đời mình.
Và việc này yêu cầu tư duy và kỹ năng tài chính, mà cần được hình thành từ khi con còn nhỏ.

“Liệu bạn muốn con mình phải trải qua những bài học đau đớn về tài chính thông qua những sai lầm như chúng ta đã trải qua?”
Tự học từ những vấp ngã là điều tốt, nhưng đôi khi nó có thể gây ra tổn thương kéo dài hoặc làm mất cơ hội được làm lại của con!
Vậy khi nào là rất sớm?
Các nhà nghiên cứu tại Đại học Wisconsin–Madison đã chỉ ra rằng, ngay từ khi trẻ lên ba tuổi, chúng đã có khả năng nắm bắt các khái niệm kinh tế cơ bản như giá trị và trao đổi, mặc dù với cách hiểu còn rất thô sơ. Chúng cũng có khả năng trì hoãn sự thèm muốn và đưa ra lựa chọn. Mặc dù những khái niệm này có vẻ đơn giản nhưng lại rất quan trọng trong việc hiểu vai trò của tiền bạc trong cuộc sống hàng ngày.
Khi thấy con mình thể hiện sự quan tâm đến việc cha mẹ dùng thẻ tín dụng để thanh toán, yêu cầu được nhấn nút ở máy ATM hay khám phá ví của bạn, đừng chỉ cười nhẹ nhàng theo kiểu “trẻ con đáng yêu” mà hãy bắt đầu dạy con về tiền bạc và cách thanh toán. Ngay cả khi trẻ của bạn không nắm bắt được trọn vẹn mọi thứ, chúng vẫn cảm nhận được bạn đang chia sẻ với chúng điều gì đó quan trọng, điều mà người lớn quan tâm. Và điều chắc chắn là chúng sẽ tiếp thu nhiều hơn bạn nghĩ…
Chính vì thế hãy bắt đầu từ việc dạy con về tài chính ngay khi con bắt đầu phân biệt được tiền với những tờ giấy khác.
“Vậy ai nên là người thầy dạy con về tiền?”
Giống như thời của chúng ta, trường học không thể đảm nhận toàn bộ trách nhiệm này. Chúng ta không thể giao phó hoàn toàn cho trường học như những kiến thức và kỹ năng khác.
“Những lớp dạy tài chính cho con trẻ của các chuyên gia?”
Chừng nào con còn chưa tự kiếm được tiền thì những lớp này chỉ có tác dụng làm yên lòng ba mẹ chứ tạo ra rất ít giá trị và ngoài ra có thể gây ra những sự hiểu lầm, chán ghét cho trẻ.

Chúng ta quên quên rằng gia đình chính là môi trường đầu tiên định hình nhận thức, tư duy, cảm xúc và kỹ năng tài chính của con. Cha mẹ chính là những người thầy quan trọng nhất trong giai đoạn này của cuộc đời con. Do đó, mọi việc đều bắt đầu từ chúng ta, bởi chúng ta là những hình mẫu mà con sẽ noi theo mỗi ngày, khi con đã ngầm quan sát, đánh giá và học hỏi từ chúng ta.
Xem thêm: Hành vi số 1 mà trẻ học được từ Cha Mẹ
Trong cuộc sống hàng ngày, thông qua một chút đào tạo và sự tinh ý, chúng ta sẽ nhận ra rất nhiều “khoảnh khắc tuyệt vời” để dạy con về tiền bạc. Những “khoảnh khắc” này thường đến thông qua những câu hỏi của con.
Có những câu hỏi không chỉ đơn giản là câu hỏi, mà chúng còn là cách con kết nối, thể hiện lòng tin và tình yêu của mình. Khi con bước vào lớp một, con sẽ phải đối mặt với áp lực từ bạn bè và từ truyền thông, quảng cáo mỗi ngày những vấn đề liên quan đến tiền.
Các câu hỏi về tiền của con, mặc dù có vẻ đơn giản, thường làm đau đầu các bậc cha mẹ. Đừng cố gắng trả lời khỏa lấp hoặc áp đặt quyền lực của cha mẹ bằng cách nói “con nít thì hỏi làm gì”. Đó là những khoảnh khắc quan trọng, định hình cảm xúc và tư duy của con về tiền bạc, có thể ảnh hưởng đến thành công của con trong tương lai.
Khi con đặt những câu hỏi như vậy, điều quan trọng là hãy lắng nghe và thể hiện sự quan tâm của bạn. Hãy luôn bắt đầu bằng cách hỏi lại “Con yêu, bố/mẹ muốn biết vì sao con hỏi câu hỏi này?” với một giọng điệu trìu mến, khuyến khích. Việc hiểu được nguồn gốc và lý do con đặt câu hỏi này sẽ quan trọng hơn rất nhiều so với việc cung cấp câu trả lời. Và câu hỏi này sẽ giúp bạn mua thêm thời gian cũng như câu trả lời phù hợp với điều con thực sự tìm kiếm.
Thông qua việc giải quyết những thắc mắc của con và tận dụng những tình huống tự nhiên trong cuộc sống, cha mẹ có thể sử dụng phương pháp huấn luyện để học hỏi, và đồng hành cùng con trong việc tìm hiểu về tiền bạc. Cha mẹ sẽ bất ngờ với những điều chính mình học được qua quá trình này.
Có năm chủ đề cơ bản trong nền tảng tài chính mà cha mẹ cần truyền đạt cho con theo từng độ tuổi: Giá trị của việc kiếm tiền; Chi tiêu hiệu quả; Tiết kiệm đều đặn; Sẻ chia hào phóng; Đầu tư thông minh. Mỗi chủ đề này còn đi kèm với những khái niệm quan trọng như: Muốn và Cần, Chi phí cơ hội, Đánh đổi…
Xem thêm: Dòng Chảy Thịnh Vượng: Cùng Con Làm Chủ Tài Chính

Vậy bạn muốn dạy con bạn làm câu cá, hay muốn dạy cho chúng biết cách kiếm được số cá mà chúng muốn?
Giúp con hình thành và phát triển tư duy, năng lực tài chính chính là tài sản quý giá mà cha mẹ có thể để lại cho con. Đó không chỉ là tình yêu, sự dạy dỗ mà đó còn là sự bảo vệ cho con trước những vấp ngã lớn trong đời cũng như chấp cánh cho con sống cuộc đời đam mê, hứng khởi…
Nếu bạn thấy những thông tin này là bổ ích thì đừng quên like và chia sẻ nó nhé, bạn cũng có thể tìm được các kiến thức, chia sẻ tài chính như vậy ở trên trang Youtube của tôi: Tài Chính Tỉnh Thức (FCI) và đừng quên đăng ký kênh và like để không bỏ qua các chia sẻ mới nhất cũng như ủng hộ tôi nhé.
Cảm ơn bạn rất nhiều!